Η ελληνική Τέχνη αποχαιρετά το Χρίστο Καρά, (1930-2023)

Ανήμερα του Πάσχα έφυγε από τη ζωή ο Χρίστος Καράς, ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες καλλιτέχνες. Γεννήθηκε στα Τρίκαλα το 1930.

Μετά τη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας σπούδασε στη Νέα Υόρκη με υποτροφία του ιδρύματος Φορντ και στο Παρίσι στην Ecole des Beaux-Arts. Επίσης φοίτησε και στην Πάντειο Σχολή Πολιτικών Επιστημών. ¨ως το 1963 διέμενε στο Παρίσι.

 Για την απώλεια του Χρίστου Καρά ο Μάνος Στεφανίδης γράφει:

«Πάψε μου λες, μη ριγείς δυνατά

Θα μας ακούσει η διπλανή πραγματικότητα…»

Κική Δημουλά, Ρίψασπις

Ορισμός: Ονομάζουμε ζωγραφική την ιδιοτελή χρήση του φωτός έτσι ώστε να  δημιουργηθούν κάποιες εικόνες ανιδιοτελούς αθανασίας. Αυτό πιστεύω. Επίσης ζωγραφική είναι η δυνατότητα που διεκδικεί σε δύο διαστάσεις ο άνθρωπος ως προς τον τρισδιάστατο κόσμο που θα έφτιαχνε, αν ήταν θεός.

Κι άλλος, παρεμφερής, ορισμός: Οι ποιητές, δηλαδή οι καλλιτέχνες γράφουν την ιστορία. Οι ιστορικοί την αφηγούνται. Από την άλλη κάθε τέχνη διαθέτει και την ποιητική – λυρική της πλευρά. Όπως για παράδειγμα οι ονειρικοί πίνακες του Χρίστου Καρά με τα συμβολικά θέματα και την διάχυτη μελαγχολία τους ως προς την ανθρώπινη φύση και μοίρα.

 

Η τελευταία έκθεση του Χρίστου Καρά «Μεγάλος Ονειρικός» τον περασμένο Οκτώβριο στη sianti gallery

Έτσι είναι:  Η επιστήμη ψάχνει την αλήθεια, η τέχνη την δημιουργεί. Από την άλλη σκέφτομαι: Η μοντέρνα τέχνη μοιάζει πολύ με θρησκεία γιατί απαιτεί να πιστέψεις σε κάτι που δεν βλέπεις και να θαυμάσεις αυτό που δεν κατανοείς (ή, έστω, κατανοείς δύσκολα). Και εν πάση περιπτώσει σπάνια συγκινείσαι. Δηλαδή συμμετέχεις συναισθηματικά. Ειδικά, τώρα, στην υπερσυντηρητική και υποκριτική Ελλάδα η μοντέρνα τέχνη προσλαμβάνεται ως ο απόλυτος αναχρονισμός. Η ακαδημία της αβανγκάρντ. Όμως μην ξεχνάτε: Τέχνη είναι εκείνος ο κήπος στον οποίο ό τι βλασταίνει σαν ισχυρισμός, δίνει καρπούς ως αλήθεια. Η τέχνη, που αλλιώς λέγεται και εξιστόρηση της μοναξιάς, πορεύεται από ποιητή σε ποιητή ενώ γύρω της πάντα υπάρχει έρημος.

Γνώρισα τον Χρίστο Καρά πριν από σαράντα περίπου χρόνια όταν ως νεαρός επιμελητής στην Εθνική Πινακοθήκη, έστηνα στη  «γέφυρα» του μουσείου – το πολύπαθο πέρασμα από την είσοδο στο κεντρικό κτήριο – τα νεοαποκτηθέντα έργα. Στους τετράγωνους τοίχους ανάμεσα στα  μεγάλα υαλοστάσια. New Αcquisitions έγραφε κάπου μία μεγάλη πινακίδα κατ’ απαίτηση του αείμνηστου διευθυντή της ΕΠΜΑΣ Δημήτρη Παπαστάμου. Θυμάμαι λοιπόν πολύ καλά έναν από τους χαρακτηριστικούς  «διαστημικούς», συμβολικούς πίνακες του Καρά, με τεράστιους, κυλινδρικούς κρατήρες και πορτοκαλείς καπνούς να δεσπόζουν σ’ ένα ψυχρά γαλάζιο ουρανό.

Γένεσις, !979.Εθνική Πινακοθήκη

Για τη συνέχεια εδώ:

https://www.art22.gr/%ce%b7-%ce%b5%ce%bb%ce%bb%ce%b7%ce%bd%ce%b9%ce%ba%ce%ae-%cf%84%ce%ad%cf%87%ce%bd%ce%b7-%ce%b1%cf%80%ce%bf%cf%87%ce%b1%ce%b9%cf%81%ce%b5%cf%84%ce%ac-%cf%84%ce%bf-%cf%87%cf%81%ce%af%cf%83%cf%84%ce%bf/