ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΜΕΓΑΛΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΣΤΗ ΒΕΡΟΙΑ, 13ος – 17ος αι. / MEGAS THEOLOGOS, 13th – 17th c.

Συντάκτης Αντώνης Πέτκος, αρχαιολόγος

Ο ναός του Μεγάλου Θεολόγου αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μεσοβυζαντινά μνημεία της Βέροιας. Από την αρχική φάση του διατηρείται μόνο το ιερό βήμα, το οποίο, όπως φαίνεται από τα ανοίγματα που οδηγούσαν στο χώρο της πρόθεσης και του διακονικού, ανήκει σε τρίκλιτη ξυλόστεγη βασιλική. 

Η κατάκτηση του μέτρου κατά τον 5ο π.Χ., αιώνα

του Γεράσιμου Γ. Γερολυμάτου

Οι εξελίξεις στην ανατολική μεσόγειο και συγκεκριμένα στην Ελλάδα ήταν συγκλονιστικές. Ο μυθικός κόσμος, που είχε αρχίσει να υποχωρεί στην αρχαϊκή εποχή, επέστρεψε νικηφόρος, μετά μάλιστα από τη μεγάλη εύνοια των Θεών κατά τους Περσικούς πολέμους, με αποτέλεσμα να αναθεωρηθεί η αρχαϊκή αντίληψη για τη σχέση μεταξύ ανθρώπων και θεών. Από την άλλη, δεν αγνοείται πλέον η συνείδηση του ατόμου, που ήταν η βασική κατάκτηση της αρχαϊκής σκέψης.

Ο Ιερός Ναός του Αγίου Βλασίου στη Βέροια, 14ος – 18ος αι. / SAINT VLASIOS, 14th – 18th c.

Μπαίνοντας μέσα στους δαιδαλώδεις δρόμους της Κυριώτισας, ξεχωρίζει στην πλατεία Γρ. Ξενόπουλου ο παλαιολόγειος άγιος Βλάσιος, με τους αρχαιοπρεπείς αγγέλους της Πρόθεσης που μερικοί τους αποδίδουν στον Καλλιέργη, το ζωγράφο στο ναό του Χριστού Σωτήρα του Ιγνάτιου Καλόθετου.

Η αρχαία Φιλοσοφία για την Τέχνη και τους καλλιτέχνες

«Ο Παις του Κριτίου» (περ. 480 π.Χ.)

Γράφει ο Γεράσιμος Γ. Γερολυμάτος

(ζωγράφος)

Τα ερωτήματα για την αιώνια αλήθεια του κόσμου και των όντων, είναι η ενασχόληση της φιλοσοφίας και των φιλοσόφων της κάθε εποχής. Και η κάθε εποχή δίνει τις δικές της απαντήσεις. Όταν θελήσει να μιλήσει κανείς για την τέχνη, θα πρέπει να αναφερθεί αναπόφευκτα και στη φιλοσοφία. Άλλωστε και η φιλοσοφία έκανε την τιμή στην τέχνη να ασχοληθεί σοβαρά μαζί της, επειδή η τέχνη ήταν βασικός φορέας και εκφραστής του θρησκευτικού αισθήματος και του αντικειμένου του «Λόγου περί θεών». Σχετικά με την τέχνη και την ανθρώπινη μορφή των θεών στα έργα της τέχνης, οι φιλόσοφοι εξέφρασαν διάφορες απόψεις, ανεξάρτητα από την πίστη τους στη θεϊκή αρχή, που οι περισσότερες κινούνταν προς την κατεύθυνση της απομυθοποίησης..

«Αντιθέσεις»: Η τέχνη του πάτσγουορκ στην Αθήνα

Στο Μουσείο Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης «Αγγελική Χατζημιχάλη»

Με 230 έργα δημιουργών από την Ελλάδα και οκτώ ευρωπαϊκές χώρες, η έκθεση «Αντιθέσεις» παρουσιάζεται από τις 13 Σεπτεμβρίου έως τις 25 Οκτωβρίου 2026 στο Μουσείο Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης «Αγγελική Χατζημιχάλη» του Δήμου Αθηναίων.

Σωκράτης, Πλάτων και Αριστοτέλης για την θρησκεία και τους θεούς

Σωκράτης

Το παρόν κείμενο αποτελεί συνέχεια του προηγούμενου, περί των Κοσμολογικών και Οντολογικών θεωριών των αρχαίων Ελλήνων, όπου εξετάστηκαν με τρόπο συνοπτικό οι ιδέες πολλών και σημαντικών φιλοσόφων, εκτός του Σωκράτη, του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη. Και αυτό, επειδή αυτοί οι τρεις σημαντικότατοι φιλόσοφοι θα εξεταστούν  εδώ χωριστά, λόγω και της σχέσης δασκάλου και μαθητή που είχαν μεταξύ τους.

του Γεράσιμου Γ. Γερολυμάτου

Οι ιδιότυποι εικαστικοί μετασηματισμοί του Πάουλ Κλέε

Κλέε, Ψσροπλατεία, 1922

Γράφει ο Κώστας Ευαγγελάτος

Ο Πάουλ Κλέε / Paul Klee γεννήθηκε κοντά στην πόλη της Βέρνης το 1940. Ο πατέρας του ήταν μουσικός, ενώ η μητέρα είχε σπουδάσει τραγούδι. Από νωρίς ήρθε σε επαφή με την μουσική και την ζωγραφική. Ξεκίνησε να παίζει βιολί σε ηλικία επτά ετών και στα έντεκα του έγινε μέλος της ορχήστρας της Μουσικής Εταιρείας της Βέρνης.

Οι Κοσμολογικές και Οντολογικές θεωρίες των Αρχαίων Ελλήνων

του Γεράσιμου Γ. Γερολυμάτου

Η φιλοσοφία στα πρώτα της βήματα επεδίωξε την ερμηνεία βασικών «θεολογικών» όρων, που έδιναν απαντήσεις στα μέχρι τότε αναπάντητα ερωτήματα του αρχαίου κόσμου. Άρχισε να κάνει λόγο για «τα πράγματα του ουρανού», για «τα πράγματα υπό κάτω της γης», για την «αρχή» από την οποία τα πάντα απέκτησαν την οντότητα τους. Πρεσβεύει ότι ο κόσμος είναι δυνατόν να κατανοηθεί ως ενότητα προερχόμενη από μια «αρχή». Ότι υπάρχει «γίγνεσθαι» που το χαρακτηρίζει η ύπαρξη αυστηρών νόμων και που δεν μπορεί να επηρεάσει ο άνθρωπος, η φύση και το υφιστάμενο σύμπαν τελικώς είναι κόσμος, «τάξη».

Διασταυρώσεις ΙΙΙ: ανελέητη πραγματικότητα – Η ομαδική έκθεση στην a.antonopoulou.art

Στις δύο πετυχημένες προηγούμενες ομαδικές εκθέσεις με τον ομώνυμο τίτλο (Διασταυρώσεις Ι, 2023 & Διασταυρώσεις ΙΙ, 2024), που πραγματοποιήθηκαν στην γκαλερί a.antonopoulou.art, αναζητήσαμε τις διαφοροποιήσεις στη συλλογιστική των εικαστικών έργων, επιδιώκοντας να δημιουργήσουμε μεταξύ τους σχέσεις και διασταυρώσεις μέσα στο σύγχρονο γίγνεσθαι.

Η Φιλοσοφική αμφισβήτηση του Μύθου

Πλάτων

Του Γεράσιμου Γ. Γερολυμάτου

Μέχρι τον 6^ο π.Χ αι., ο λόγος περί θεών, ήταν αποκλειστικώς προνόμιο των ποιητών. Μόνο όταν για πρώτη φορά αμφισβητήθηκε η αξιοπιστία των δημιουργών και των φορέων των μύθων, δηλαδή των ποιητών, απομυθοποιήθηκε η ίδια η μυθολογική θρησκευτική κοσμοθεωρία. Η αποκλειστική αυθεντία της στην κατοχή της απόλυτη αλήθειας περί του κόσμου και των θεών, τέθηκε υπό αμφισβήτηση και η ίδια, έπαψε να αποτελεί πλέον αδιάψευστο φορέα της γνώσης.